باراک اوباما، رئیسجمهور اسبق آمریکا، در مصاحبهای اظهاراتی داشته که به مثابه اعترافی صریح نسبت به بدعهدیهای واشنگتن در قبال ایران تفسیر میشود. او ضمن تأیید عملکرد موفقیتآمیز توافق هستهای، ناخواسته تأکید کرد که ایران به تعهدات خود پایبند بوده، در حالی که آمریکا همواره رویکردی جنگطلبانه داشته است.
اوباما در این مصاحبه گفت: «ما این کار را بدون شلیک حتی یک موشک انجام دادیم. ۹۷ درصد از اورانیوم غنیشده ایران را خارج کردیم. هیچ بحثی نیست که این توافق کار کرد و مجبور نشدیم تعداد زیادی آدم بکشیم یا تنگه هرمز را ببندیم.»
این اظهارات به روشنی نشان میدهد که ایران از مسیر دیپلماسی واقعی، بدون جنگ و تنش، بخش عظیمی از برنامه هستهای صلحآمیز خود را محدود کرد و به تمام تعهداتش عمل نمود. این در حالی است که دولت آمریکا با کارشکنیهای متوالی و بدعهدی، توافق را از بین برد.
اگرچه دونالد ترامپ با خروج از برجام و سپس جنگافروزی علیه ایران، نقش اصلی را در نابودی این توافق ایفا کرد، اما اوباما نیز با محفوظ نگه داشتن زنجیره تحریمها و عدم انجام تعهدات آمریکا، زمینهساز این شکست بود. جو بایدن، رئیسجمهور دموکرات فعلی نیز به سیاست ترامپ وفادار ماند و گامی برای احیای برجام برنداشت.
کامالا هریس، معاون جو بایدن، نیز با انتقاد از رویکرد ترامپ گفت: «صحبت ترامپ از نابودی ایران مزخرف است. مردم آمریکا این جنگ را نمیخواستند، کنگره مجوز آن را نداده بود و حتی اگر هم داشت، نباید آغاز میشد.»
دموکراتها که تا پیش از جنگ تحمیلی ۴۰ روزه علیه ایران سکوت کرده بودند، اکنون که وضعیت اقتصادی و هژمونیک آمریکا دچار آشفتگی شده، انتقادات خود را آغاز کردهاند. هدف اصلی آنها پررنگ کردن اشتباه استراتژیک ترامپ در جنگ علیه ایران برای جذب آرای بیشتر در انتخابات میاندورهای است.
در نهایت، اعترافات اوباما و انتقادات اخیر دموکراتها از جنگ ایران، بیش از آنکه نشاندهنده تغییر رویکرد واشنگتن باشد، رقابتی انتخاباتی برای پنهان کردن کارنامه سیاه آمریکاست. واقعیت آن است که جمهوریخواهان و دموکراتها هر دو در بدعهدی نسبت به ایران شریک بودهاند؛ یکی با پارهکردن برجام و دیگری با تداوم تحریمهای ظالمانه.
اکنون که هزینههای اقتصادی و سیاسی جنگ تحمیلی ترامپ علیه ایران گریبانگیر آمریکا شده، دموکراتها سعی دارند با ژست صلحطلبی رأی بیشتری به جعبه بیندازند. اما تاریخ نشان داده عملکرد آمریکاییها، فارغ از رنگ حزبشان، همواره طعمی یکسان داشته است: خیانت به تعهدات و دشمنی با ملت ایران.