دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، بامداد جمعه گفته که به دلیل ترس از تبدیل شدن به «جیمی کارتر» دوم، دستور توقف یک طرح عملیاتی در داخل ایران را صادر کرده است. او گفت که این طرح شامل ربودن مواد هستهای ایران بود، اما در نهایت از اجرای آن منصرف شده است.
ترامپ در پاسخ به پرسش خبرنگاری درباره احتمال اعزام نیروهای رنجر به ایران اظهار داشت: «من نمیخواستم جیمی کارتر شوم.» وی افزود که دولت او در مراحل اولیه جنگ، این گزینه را بررسی کرده، اما بعداً کنار گذاشته است.
عملیات طبس که آمریکاییها به آن عملیات «پنجه عقاب» میگویند در اردیبهشتماه ۱۳۵۹ با هدف آزادی گروگانهای لانه جاسوسی آغاز شد؛ اما با سقوط چندین بالگرد و هواپیمای آمریکایی به شکست انجامید. این شکست یکی از عوامل اصلی باخت کارتر به رونالد ریگان در انتخابات ۱۹۸۰ محسوب میشود.
رئیسجمهور آمریکا تأکید کرد که اجرای چنین عملیاتی برخلاف ونزوئلا، نیازمند ماندن دو هفتهای نیروهای آمریکایی در مناطق درگیری بود:
«آنجا مثل ونزوئلا نیست که چند دقیقه بمانیم و بعد خارج شویم و آنها در هنگام پرواز برگشت برایمان دست تکان دهند. این یکی فرق داشت. شما باید یک تا دو هفته میماندید، به تجهیزات عظیم نیاز داشتید و در منطقه جنگی بودید.»
ترامپ همچنین به محاسبه غلط اولیه دولت خود اشاره کرد: «در اوایل کار، ارزیابی ما این بود که ایرانیها برخی مناطق را تحت نظر نداشتند. اما بالاخره متوجه میشدند. در آن دوره یک تا دو هفتهای، شما با یک عملیات عظیم ساختوساز و مهندسی مواجه بودید.»
او گفت که نگران هدف قرار گرفتن نیروهایش توسط موشکهای ایرانی بوده است: «ناگهان موقعیت شما را دقیقاً شناسایی میکردند. هنوز موشک برایشان باقی مانده بود. مدام موشک پرتاب میکردند تا بالاخره یکی اصابت کند و مردم کشته شوند. به همین دلیل از این ایده خوشم نیامد.»
پیش از این، شبکه صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران فروردینماه سال جاری گزارشی پخش کرده بود که ادعاهای آمریکا درباره عملیات نجات خلبانان را ساختگی خواند و گفت هدف اصلی، نفوذ به یک تأسیسات هستهای در اصفهان برای سرقت اورانیوم بوده که با شکست مواجه شده است. در این گزارش، علت شکست، «محاسبات غلط» آمریکاییها درباره ضعف دفاع هوایی ایران عنوان شده بود.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه ایران نیز هفدهم فروردین تأکید کرده بود: «این احتمال که عملیات نجات خلبانان، پوششی برای دزدیدن اورانیوم غنیشده بوده باشد، به هیچ عنوان نباید نادیده گرفته شود. نتیجه این عملیات چیزی نبود جز طبس دو و این از عنایات خدا بود که نشان داد مقاومت و دفاع نتیجه خود را خواهد داشت.»
جالب آنکه ترامپ در بخشی از اظهارات بامداد جمعه عملاً به همان محاسبه غلط اشاره کرد و گفت دولت او تصور میکرده ایرانیها در آن مقطع «برخی مناطق را زیر نظر ندارند» – ادعایی که پیشتر صداوسیما به آن اشاره کرده بود.