تصاویر اختصاصی که شبکه سیانان به آنها دست یافته، نشان میدهد آتشسوزی دو ماه پیش در ناو هواپیمابر «یواساس جرالد آر. فورد» بسیار گستردهتر و بحرانیتر از روایت رسمی پنتاگون بوده و توان عملیاتی این ابرسازه نظامی را در اوج درگیری با ایران مختل کرده است.
نیروی دریایی آمریکا در زمان حادثه با صدور بیانیهای کوتاه مدعی شده بود که آتش به سرعت «مهار» شده و ناو «کاملاً عملیاتی» است. اما اسناد تازه نشان میدهد این حریق توازن عملیاتی ناو را بر هم زده و سیستمهای دفاعی و اطفای حریق داخلی آن کاملاً از کار افتاده بودند.
تصاویر بهدستآمده توسط سیانان، ویرانی مطلق بخش آسایشگاه و تختهای استراحت ملوانان را نشان میدهد. سیمهای آویزان از سقفهای فروریخته، اسکلتهای فلزی سوخته و تغییرشکلیافته تختها در میان تلی از خاکستر، صحنهای هولناک را در داخل این ناو ۱۳ میلیارد دلاری به نمایش گذاشته است.
یکی از ملوانان حاضر در ناو فورد در توصیف آن لحظات به سیانان گفت:
«من واقعاً فکر میکردم که داریم کشتی را از دست میدهیم. در آن موقعیت یا باید میجنگیدی یا میمردی.»
به گفته این ملوان و یک مقام ارشد آمریکایی، سیستم خودکار اطفای حریق در این ناو به طور کامل از کار افتاده بود و ملوانان ناچار شدند به صورت دستی و با ابتداییترین تجهیزات، حدود ۳۰ ساعت برای خاموش کردن و جلوگیری از اشتعال مجدد آن مبارزه کنند. این حادثه باعث شد ۶۰۰ ملوان خوابگاه خود را از دست بدهند.
زمینگیری دو روزه در دریای سرخ
یک مقام ارشد ایالات متحده به سیانان تأیید کرد که بیانیه عمومی نیروی دریایی، تأثیر این آتشسوزی بر توانمندیهای ناو فورد را ناچیز جلوه داده است. این ناو در زمان حادثه در دریای سرخ مستقر بود و وظیفه پشتیبانی از عملیات نظامی و بمباران مواضع ایران را بر عهده داشت.
امیرال «داریل کادل»، فرمانده عملیات نیروی دریایی آمریکا، بعدها به طور تلویحی اعتراف کرد که ناو فورد پس از این حادثه به مدت دو روز کامل توانایی پرواز و اعزام جنگندههای خود را از دست داد و در نهایت مجبور شد برای تعمیرات موقت و اضطراری مسیر خود را کج کرده و به بندری در یونان پناه ببرد.
زندگی زیر سایه موشکهای ایران
این آتشسوزی که گفته میشود از بخش رختشویخانه و خشککنها آغاز شد، تنها چالش این مأموریت ۱۱ ماهه نبود. ناو گروه فورد در طول استقرار خود در دریای سرخ و آبهای منطقه، تحت خطر دائم و سیستماتیک موشکها و پهپادهای انتحاری ایران قرار داشت.
ملوان این ناو با یادآوری روزهای پرتنش در منطقه گفت:
«بارها در آسمان دریای سرخ رد نارنجیرنگ موشکها و پهپادهای ایرانی را روی خط افق میدیدیم. هر زمان که پرتابههای ایرانی به برد مشخصی از ناو میرسیدند، آژیر خطر صادر میشد و به ما دستور میدادند آماده اصابت مستقیم موشک و عملیات کنترل خسارت باشیم.»
علاوه بر تهدیدات نظامی و آتشسوزی، سیستم لولهکشی و توالتهای این ناو فوقپیشرفته نیز بارها دچار گرفتگی شدید شد؛ تصاویر فاششده دیگر، سرریز شدن فاضلاب انسانی را در بخشهای داخلی ناو نشان میدهد.
خروج از رینگ عملیاتی؛ زمینگیری دستکم یکساله
ناو هواپیمابر جرالد فورد که در سال ۲۰۱۷ وارد خدمت شد، مجهز به سیستم منجنیق الکترونیکی پیشرفته برای پرتاب پهپادها و جنگندههای سنگین است و مأموریتهای طولانیمدتی را در جریان مداخله نظامی آمریکا در ونزوئلا (برای دستگیری نیکلاس مادورو) و جنگ با ایران سپری کرده است.
این ناو پس از بازگشت به بندر نورفولک ویرجینیا در ماه مه، به دلیل استهلاک شدید ناشی از جنگ و خسارتهای جدی آتشسوزی، وارد فاز تعمیرات گسترده شده است. یک مقام آمریکایی به سیانان گفت که ناو فورد دستکم تا یک سال آینده قادر به دریانوردی و بازگشت به جبهه جنگ نخواهد بود و پنتاگون مجبور است برای پر کردن این خلأ بزرگ در شریانهای حیاتی منطقه، از ناوهای دیگر استفاده کند.